Ποιες παγίδες πρέπει να αποφεύγει η οικονομία;

Ποιες παγίδες πρέπει να αποφεύγει η οικονομία;

Οι μηχανικοί συντήρησης επιθεωρούν τις εγκαταστάσεις σε νέο ηλιακό πάρκο έξω από την πόλη της βόρειας Ελλάδας της Κοζάνης. Σύμφωνα με τον συγγραφέα, το πιο πιθανό σενάριο είναι ότι το 2024 η ελληνική οικονομία θα διατηρήσει μια σταθερή πορεία και θα αποφύγει την ύφεση. [AP]

Το πιο πιθανό σενάριο είναι ότι η πορεία της ελληνικής οικονομίας τη νέα χρονιά θα είναι συνεπής στο ευρύτερο παγκόσμιο πλαίσιο επιβράδυνσης παρά ύφεσης. Σε αυτό το κεντρικό σενάριο, υπάρχει δυνατότητα παγίωσης της ισχυρής ανάκαμψης μετά την πανδημία που καταγράφηκε. Το πιο σημαντικό είναι ότι υπάρχει μια ευκαιρία για παρεμβάσεις στην οικονομία που θα τη μετατόπισαν σταδιακά προς συστηματικά ισχυρή ανάπτυξη. Ταυτόχρονα, όμως, υπάρχουν σημαντικοί κίνδυνοι στο παγκόσμιο περιβάλλον και δεν υπάρχει καμία εγγύηση ότι θα συμβούν πραγματικά οι απαραίτητες αλλαγές στην οικονομία μας.

Ωστόσο, τα κρίσιμα επιμέρους ζητήματα που πρέπει να αντιμετωπιστούν κατά το 2024 είναι πολλά.

Στο κεντρικό σενάριο, η εγχώρια οικονομική ανάπτυξη θα είναι σε παρόμοια επίπεδα με το 2023, δηλαδή υψηλότερη από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Η αύξηση της κατανάλωσης αναμένεται να επιβραδυνθεί, σε ένα περιβάλλον πληθωρισμού που θα υποχωρήσει αλλά θα παραμείνει υψηλό. Η ισχυρή αύξηση των επενδύσεων αποτελεί προϋπόθεση για τη διατήρηση της αναπτυξιακής δυναμικής. Θα δοκιμαστεί από υψηλότερα επιτόκια και αδύναμη διεθνή ζήτηση, αλλά θα υποστηριχθεί από την άνοδο του ταμείου ανάκαμψης. Στο δημοσιονομικό, αναμένεται να επιτύχει πρωτογενές πλεόνασμα, αλλά ο ασθενής πληθωρισμός και η αύξηση της κατανάλωσης σε σύγκριση με φέτος θα εμποδίσουν τις προσπάθειες που γίνονται στο σκέλος των εσόδων, καθώς θα ασκηθεί πίεση για περισσότερες δαπάνες από διάφορα τρίμηνα.

Η ελληνική οικονομία, παρά την πρόοδο που έχει σημειώσει τα τελευταία χρόνια, εξακολουθεί να βρίσκεται σε χαμηλό επίπεδο, τόσο ως προς τις βασικές επιδόσεις της… όσο και ως προς την αξιολόγηση των δομικών της χαρακτηριστικών.

Αυτή η αναμενόμενη θετική τροχιά πρέπει να τεθεί σε προοπτική. Στο ευρωπαϊκό περιβάλλον και ευρύτερα, παρατηρείται επιβράδυνση στα περισσότερα μέρη της Ευρώπης στα πρόθυρα της ύφεσης. Μετά την απότομη άνοδο πέρυσι, τα επιτόκια αναμένεται να παραμείνουν υψηλά φέτος, επηρεάζοντας το επενδυτικό κόστος. Η ελληνική οικονομία, παρά την πρόοδο που έχει σημειώσει τα τελευταία χρόνια, παραμένει σε χαμηλό επίπεδο, τόσο ως προς τις βασικές επιδόσεις της, όπως το πραγματικό εισόδημα και την απασχόληση, όσο και ως προς την αξιολόγηση των διαρθρωτικών της χαρακτηριστικών. Ο συνδυασμός αυτών των γεγονότων σημαίνει ότι απαιτείται επαγρύπνηση. Η παραγωγική βάση πρέπει να ενισχυθεί επειγόντως ώστε να καταστεί λιγότερο ευάλωτη σε πιθανούς εξωτερικούς κραδασμούς και να μειωθεί το χάσμα μεταξύ αυτής και των ευρωπαϊκών μέσων όρων.

Οι διαταραχές και οι κίνδυνοι που αναμένονται από το εξωτερικό έχουν βραχυπρόθεσμες και μεσοπρόθεσμες διαστάσεις. Η αδυναμία μεγάλης μερίδας του ευρωπαϊκού πληθυσμού να αυξήσει άμεσα τα εισοδήματά του αυξάνει τους πολιτικούς κινδύνους σε διάφορες χώρες. Οι αδύναμες κυβερνήσεις είναι κοντόφθαλμες και δεν μπορούν να εφαρμόσουν τις αλλαγές που απαιτούνται για τη βελτίωση της ευημερίας των πολιτών τους. Αυτό που είναι ακόμη πιο δύσκολο είναι η εφαρμογή των απαραίτητων πολιτικών εμβάθυνσης σε ευρωπαϊκό επίπεδο, όπως η τραπεζική ολοκλήρωση και οι χρηματοοικονομικοί κανόνες.

Όσον αφορά την οικονομία μας, η αστάθεια στην ευρωπαϊκή οικονομία μπορεί να είναι ένας σημαντικός παράγοντας που επιδεινώνει το πρόβλημα. Ταυτόχρονα, αυξάνονται τα ερωτήματα για την πορεία της παγκόσμιας οικονομίας. Ο υποκείμενος εμπορικός και τεχνολογικός ανταγωνισμός θα μπορούσε να επιδεινώσει μεμονωμένες γεωπολιτικές και ενεργειακές κρίσεις σε έναν πιο έντονο ανταγωνισμό μεταξύ της Δύσης, της Κίνας και των συμμάχων της. Αν και αυτή η εξέλιξη έχει μακροπρόθεσμα χαρακτηριστικά, υπάρχουν άμεσες επιπτώσεις στο επίπεδο του πληθωρισμού και αυξημένοι κίνδυνοι.

Φυσικά, το σημαντικότερο θέμα την επόμενη χρονιά αφορά τις πολιτικές επιλογές της χώρας. Είναι πιθανό αυτή η θετική τάση μετά από μια μακρά περίοδο κρίσεων να δημιουργήσει την αίσθηση στους πολιτικούς και οικονομικούς παράγοντες ότι είναι περιττές οι περαιτέρω προσπάθειες εκσυγχρονισμού της χώρας. Ακόμη και πολύτιμοι πόροι από το Ταμείο Ανάκαμψης, εάν δεν συνοδεύονται από ισχυρή και ουσιαστική πρόοδο στις μεταρρυθμίσεις, αντί να βοηθούν την ανάπτυξη, ενδέχεται να τροφοδοτήσουν την εξυγίανση. Συνολικά, αυτό που θα αποφασιστεί το επόμενο έτος είναι εάν το μεγάλο παράθυρο ευκαιριών που έχει δημιουργηθεί θα χρησιμοποιηθεί πράγματι προς όφελος των μεσοπρόθεσμων προοπτικών της οικονομίας.

READ  Ο Kozina, από το Stamford, θα εμφανιστεί στο "Diners, Drive-Ins & Dives" τον επόμενο μήνα

Ο Νίκος Βίτας είναι Γενικός Διευθυντής του Ιδρύματος Οικονομικών και Βιομηχανικών Ερευνών (ΙΟΒΕ) και Καθηγητής Οικονομικών Επιστημών στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών. {χαζος}

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *